Shkup, 19 maj – Politikat industriale shënojnë ringjallje dhe popullariteti i tyre në rritje është kryesisht i formësuar nga kushtet e brendshme politiko-ekonomike dhe tensionet gjeopolitike në rritje. Edhe pse këto politika zakonisht zbatohen në ekonomi me të ardhura më të larta, ato po përdoren gjithnjë e më shumë në ekonomi me kapacitet më të ulët administrativ dhe fiskal, vlerëson Banka Evropiane për Rindërtim dhe Zhvillim (BERZH) në raportin e saj të fundit “Raporti për tranzicion, navigacion në politikat industriale”.
Sipas Fatih Turkmenoglu nga BERZH, Maqedonia e Veriut ka bërë hapa mbresëlënës në tranzicionin e saj të gjelbër, duke zhvilluar infrastrukturën dhe duke rritur qasjen në financa për subjektet afariste dhe qytetarët.
“Strategjia e BERZH-it për Maqedoninë e Veriut për periudhën 2025-2030, e cila u miratua këtë muaj, ka përparësi të qarta për integrimin rajonal, infrastrukturën e qëndrueshme dhe forcimin e një ekonomie më konkurruese dhe gjithëpërfshirëse. Siç është theksuar në Raportin për tranzicion 2024-2025 – navigacioni në politikat industriale, të njëjtat mund të luajnë një rol kritik në formësimin e konkurrueshmërisë dhe qëndrueshmërisë afatgjatë të vendit. Në Maqedoninë e Veriut, investimet tona synojnë të krijojnë mundësi domethënëse që i inkurajojnë njerëzit të ndërtojnë të ardhmen e tyre në vendlindje, duke mbështetur rritjen gjithëpërfshirëse dhe duke ndihmuar në përballjen me sfidat demografike. Jam optimist për të ardhmen dhe i përkushtuar për të dhënë një ndikim edhe më të madh në vitet që vijnë, theksoi Turkmenoglu.
Sipas Guvernatores së Bankës Popullore, Anita Angellovska-Bezhoska, zonat e lira ekonomike, si një mjet themelor i politikës industriale, kanë luajtur një rol pozitiv në tërheqjen e kompanive të huaja, krijimin e vendeve të punës dhe rritjen e produktivitetit në ekonominë e Maqedonisë, por përfitimet do të ishin më të mëdha nëse do të forcohej transferimi i njohurive dhe lidhjet midis investitorëve të huaj dhe kompanive vendase.
“Është e dukshme se këto kompani, sipas vlerësimeve të Bankës Kombëtare, kanë efekte pozitive në bilancin e pagesave, duke gjeneruar një fluks neto valutor prej 17,8 për qind të PBB-së në periudhën 2014-2023. Por përfitimet mund të jenë më të mëdha nëse forcohet transferimi i njohurive, përhapja teknologjike dhe lidhjet midis investitorëve të huaj dhe bizneseve vendase. Aktualisht vlerësohet se kompanitë që operojnë në zonat përdorin vetëm rreth 10 për qind të nevojave të tyre nga ndërmarrjet lokale të Maqedonisë, nënvizoi Angelovska-Bezhoska.
BERZH deri më tani ka investuar mbi 2,9 miliardë euro në 198 projekte në vend.